Δημοτικά τραγούδια- «υιοθεσίες» και «βαπτίσεις»
Δημοσιεύτηκε: 03 Οκτ 2007 04:40 pm
Απόσπασμα συνέντευξης του Ιάκωβου Ηλία (Ηλίας είναι το επώνυμο) στον Γιώργο Παπαδάκη* που δόθηκε στο Β΄ Πρόγραμμα κοντά στα 1980, όπως καταγράφεται στο βιβλίο του τελευταίου («ΛΑΪΚΟΙ ΠΡΑΧΤΙΚΟΙ ΟΡΓΑΝΟΠΑΙΧΤΕΣ», Εκδ. Επικαιρότητα, Αθήνα, 2003,σ.103-105):
………
-Γιατί πολλά δημοτικά τραγούδια σε δίσκους γράφουν το όνομα ενός συνθέτη; Π.χ. «Η Αργυτοπούλα» Ιακ. Ηλία. Είναι δημοτικό ή δικό σου τραγούδι;
-Είναι δικό μου τραγούδι, διότι έκανα στίχους και μουσική εγώ(όταν κάνεις στίχους και μουσική δική σου…).Τώρα, όμως, τι γίνεται! Πολλοί, κι εγώ έχω πάρει τραγούδια δημοτικά τα οποία, όπως είπα, επεξεργάζομαι, συμπληρώνω ένα στίχο αν λείπει, ή φτιάχνω μια εισαγωγούλα και το τραγούδι αυτό είναι αγνώστου συνθέτου. Και επειδή το πήγα στην Εταιρεία, γράφω πάνω στίχοι και μουσική « Ιακώβου Ηλία » και το κάνω κτήμα δικό μου. Τώρα, καλώς κακώς, όλοι οι συνάδερφοι αυτό έχουνε κάνει. Τώρα, γιατί δεν βρέθηκε άνθρωπος να πει : κύριε το τραγούδι αυτό που πήρες, π.χ. τη «Δασκάλα»,είναι του τάδε….δε βρέθηκε άνθρωπος.. Αυτό, αγνώστου συνθέτου….
-Επειδή αυτά, του «αγνώστου συνθέτου», τα δημοτικά, τα βρίσκουμε πολλές φορές με διαφορετικά ονόματα συνθετών…
-Ναι, το ίδιο τραγούδι έτυχε να το πάρει και ο Ιάκωβος….την «Κωνσταντινιά» φερ΄ ειπείν την πήρε κι ένας άλλος συνάδερφος. Και γράφει π.χ.: Κωνσταντινή – καλαματιανό φερ΄ειπείν-,μουσική και στίχοι Ιακώβου Ηλία. Και το ίδιο…με άλλο συνθέτη. Κακώς! Διότι αν υπήρχε αναμεταξύ μας, μεταξύ συναδέλφων, ένας σεβασμός, θα ΄λεγα, π.χ., γιατί να βάλω την «Κωνσταντινιά», που την έχει βάλει ο κύριος τάδε….
-Μα ανεξάρτητα από αυτό, κύριε Ιάκωβε, η «Κωνσταντινιά» ούτε δικιά σου είναι ούτε του κυρίου τάδε.
-Ναι, αλλά όταν όμως….γίνεται μια κατοχή. Εδώ έγιναν κατοχές σε οικόπεδα, σε μοναστηριακά, σε αυτά…γιατί να μην γίνουν στα τραγούδια; Εδώ πήγαινε ένας και έπαιρνε το γκρα, παλιά, και καθότανε και σημάδευε πενήντα χιλιόμετρα γύρω γύρω-όποιος μπει μέσα θα πεθάνει. Και το ΄κανε δικό του το χωράφι αυτό. Γιατί; Γιατί ΄τανε νταής, γιατί του άρεσε…Λοιπόν κι εγώ παίρνω ένα τραγουδάκι, ασχέτως, κακώς καλώς το πήρα και το ΄κανα δικό μου.
Αλλά πρέπει να υπάρχει ο σεβασμός και να πούμε: τέλος πάντων βρε παιδιά, αυτό το χωράφι πρόλαβε και το πήρε ο Ιάκωβος, γιατί πάμε τώρα εμείς; Να μαλώσομε ή να σκοτωθούμε; Όποιος προλάβει…δυστυχώς αυτό γίνεται. Διότι δεν υπάρχει αλληλοσεβασμός μεταξύ μας.
Είναι βεβαίως δημοτικό τραγούδι, αγνώστου συνθέτου, έχει δικαίωμα ο καθένας να πούμε να το εκμεταλλευθεί και να το πάρει, αρκεί να μη το χαλάσει και να μη το κάνει με ξένα μοτίβα-με ινδιάνικα και με τούρκικα και με το ΄να και τα΄άλλο. Να τ΄ αφήσει αγνό, τουλάχιστο, ναι, αλλά να μην το νοθεύσει, είναι το κρίμα και το κακό.
*Ο Γιώργος Παπαδάκης γεννήθηκε το 1947 στα Χανιά της Κρήτης. Φοίτησε στο εκεί Ωδείο από το 1956 ως το 1961.Το 1962 συνεχίζει τις γυμνασιακές και τις μουσικές του σπουδές στην Αθήνα, στο Εθνικό Ωδείο, απ΄ όπου αποφοίτησε το 1972.Από το 1970,γράφει μουσική για το θέατρο και τον κινηματογράφο. Παράλληλη δραστηριότητα του, η συλλογή ηχητικού και μουσικού υλικού, που αφορά τη γενικότερη ιστορία και εξέλιξη της παραδοσιακής μουσικής τέχνης στην Ελλάδα. Από το 1978,είναι συνεργάτης της ελληνικής ραδιοφωνίας.
………
-Γιατί πολλά δημοτικά τραγούδια σε δίσκους γράφουν το όνομα ενός συνθέτη; Π.χ. «Η Αργυτοπούλα» Ιακ. Ηλία. Είναι δημοτικό ή δικό σου τραγούδι;
-Είναι δικό μου τραγούδι, διότι έκανα στίχους και μουσική εγώ(όταν κάνεις στίχους και μουσική δική σου…).Τώρα, όμως, τι γίνεται! Πολλοί, κι εγώ έχω πάρει τραγούδια δημοτικά τα οποία, όπως είπα, επεξεργάζομαι, συμπληρώνω ένα στίχο αν λείπει, ή φτιάχνω μια εισαγωγούλα και το τραγούδι αυτό είναι αγνώστου συνθέτου. Και επειδή το πήγα στην Εταιρεία, γράφω πάνω στίχοι και μουσική « Ιακώβου Ηλία » και το κάνω κτήμα δικό μου. Τώρα, καλώς κακώς, όλοι οι συνάδερφοι αυτό έχουνε κάνει. Τώρα, γιατί δεν βρέθηκε άνθρωπος να πει : κύριε το τραγούδι αυτό που πήρες, π.χ. τη «Δασκάλα»,είναι του τάδε….δε βρέθηκε άνθρωπος.. Αυτό, αγνώστου συνθέτου….
-Επειδή αυτά, του «αγνώστου συνθέτου», τα δημοτικά, τα βρίσκουμε πολλές φορές με διαφορετικά ονόματα συνθετών…
-Ναι, το ίδιο τραγούδι έτυχε να το πάρει και ο Ιάκωβος….την «Κωνσταντινιά» φερ΄ ειπείν την πήρε κι ένας άλλος συνάδερφος. Και γράφει π.χ.: Κωνσταντινή – καλαματιανό φερ΄ειπείν-,μουσική και στίχοι Ιακώβου Ηλία. Και το ίδιο…με άλλο συνθέτη. Κακώς! Διότι αν υπήρχε αναμεταξύ μας, μεταξύ συναδέλφων, ένας σεβασμός, θα ΄λεγα, π.χ., γιατί να βάλω την «Κωνσταντινιά», που την έχει βάλει ο κύριος τάδε….
-Μα ανεξάρτητα από αυτό, κύριε Ιάκωβε, η «Κωνσταντινιά» ούτε δικιά σου είναι ούτε του κυρίου τάδε.
-Ναι, αλλά όταν όμως….γίνεται μια κατοχή. Εδώ έγιναν κατοχές σε οικόπεδα, σε μοναστηριακά, σε αυτά…γιατί να μην γίνουν στα τραγούδια; Εδώ πήγαινε ένας και έπαιρνε το γκρα, παλιά, και καθότανε και σημάδευε πενήντα χιλιόμετρα γύρω γύρω-όποιος μπει μέσα θα πεθάνει. Και το ΄κανε δικό του το χωράφι αυτό. Γιατί; Γιατί ΄τανε νταής, γιατί του άρεσε…Λοιπόν κι εγώ παίρνω ένα τραγουδάκι, ασχέτως, κακώς καλώς το πήρα και το ΄κανα δικό μου.
Αλλά πρέπει να υπάρχει ο σεβασμός και να πούμε: τέλος πάντων βρε παιδιά, αυτό το χωράφι πρόλαβε και το πήρε ο Ιάκωβος, γιατί πάμε τώρα εμείς; Να μαλώσομε ή να σκοτωθούμε; Όποιος προλάβει…δυστυχώς αυτό γίνεται. Διότι δεν υπάρχει αλληλοσεβασμός μεταξύ μας.
Είναι βεβαίως δημοτικό τραγούδι, αγνώστου συνθέτου, έχει δικαίωμα ο καθένας να πούμε να το εκμεταλλευθεί και να το πάρει, αρκεί να μη το χαλάσει και να μη το κάνει με ξένα μοτίβα-με ινδιάνικα και με τούρκικα και με το ΄να και τα΄άλλο. Να τ΄ αφήσει αγνό, τουλάχιστο, ναι, αλλά να μην το νοθεύσει, είναι το κρίμα και το κακό.
*Ο Γιώργος Παπαδάκης γεννήθηκε το 1947 στα Χανιά της Κρήτης. Φοίτησε στο εκεί Ωδείο από το 1956 ως το 1961.Το 1962 συνεχίζει τις γυμνασιακές και τις μουσικές του σπουδές στην Αθήνα, στο Εθνικό Ωδείο, απ΄ όπου αποφοίτησε το 1972.Από το 1970,γράφει μουσική για το θέατρο και τον κινηματογράφο. Παράλληλη δραστηριότητα του, η συλλογή ηχητικού και μουσικού υλικού, που αφορά τη γενικότερη ιστορία και εξέλιξη της παραδοσιακής μουσικής τέχνης στην Ελλάδα. Από το 1978,είναι συνεργάτης της ελληνικής ραδιοφωνίας.