Σταύρος Παντελίδης
Βιογραφία
Ο Σταύρος Παντελίδης γεννήθηκε στη Σμυρνη το 1891.Το πραγματικό επώνυμο του είναι Λαδόπουλος ή Γιατζόγλου, με καταγωγή από την Καισάρεια (ο πατέρας του) και τη Σμύρνη (η μητέρα του) προτίμησε το επίθετο Παντελίδης ή Παντελής για να μη στρατευτεί στον τουρκικό στρατό.Παρακολουθεί από νεαρή ηλικία μαθήματα στο μουσικό σύλλογο «Απόλλων» της Σμύρνης, όπου μαθαίνει την ευρωπαϊκή σημειογραφία και την τεχνική παιξίματος της κιθάρας και του μαντολίνου.Παράλληλα ο πατέρας του τον μυεί στην ψαλτική τέχνη. Καθοριστικό ρόλο στην σταδιοδρομία του στην μουσική παίζει ο κατά δέκα χρόνια μεγαλύτερος γαμπρός του, Βασίλης Νικ. Πετρόχειλος, ο οποίος είναι φιλόμουσος και γλεντζές στην καλή κοινωνία της Σμύρνης. Αναγνωρίζει το ταλέντο του και τον βοηθάει οικονομικά, ενώ τον παίρνει μαζί του σε ταξίδια στο εξωτερικό. Στη Ρουμανία γνωρίζει την βαλκανική μουσική με τα βιολιά των παραδουνάβιων περιοχών.
Μετά την καταστροφή έρχεται στην Αθήνα το Σεπτέμβριο του 1922, όμως τέσσερα χρόνια αργότερα αναγκάζεται να εγκατασταθεί στο Βόλο, όπου ανοίγει κουρείο. Παρέμεινε ώς το 1927, εργαζόμενος τα πρωινά ως κουρέας και τα βράδια ως μουσικός σε κομπανίες.Συναντά πάλι τους παλιούς του φιλους της Σμύρνης από το 1923, την Αγγέλα και τον Βαγγέλη Παπάζογλου, και στα σαράντα δύο του μπαίνει στη δισκογραφία το 1933 ,όπου πέρασε πάνω από εκατό τραγούδια, προσωπικού ύφους τα περισσότερα.Πολλά από τα τραγούδια του έχουν ερμηνεύσει σπουδαίοι καλλιτέχνες όπως,Ρόζα Εσκενάζυ, Ρίτα Αμπατζή, Ιωάννα Γεωργακοπούλου,Στελλάκης Περπινιάδης, Κώστας Ρούκουνας, Γιώργος Κάβουρας, Κώστας Τσανάκος, Στέλιος Καζαντζίδης, Γιάννης Τατασόπουλος.Έπαιζε μαντολίνο, κιθάρα, μπάντζο και μπουζούκι.Έγραψε ερωτικά, κοινωνικά, δημοτικά και θαλασσινά, της διασκέδασης και του γλεντιού, της Κατοχής και του πολέμου, ρεμπέτικα-λαϊκά, σμυρναίικα χρωματικά, δημοτικά - παραδοσιακά, δυτικότροπα ελαφρά. Οι ρυθμοί που χρησιμοποιεί είναι συρτοί, χορευτικοί, ζεϊμπέκικοι, καλαματιανοί, τσιφτετέλια, χασάπικοι, χασαποσέρβικοι, ανατολίτικοι, καρσιλαμάδες, σερβικάκια - αλεγράκια, μικρασιάτικοι ,δυτικοί ευρωπαϊκοί. Παρέμεινε σταθερά δημοκρατικός και Βενιζελικός.Δεν παντρεύτηκε ποτέ, γιατί δεν μπόρεσε να ξεπεράσει το χαμό της αγαπημένης του στην καταστροφή της Σμύρνης.Πέθανε στις 23 Γενάρη του 1956 από καρδιακό πρόβλημα. Την μνήμη του αποκαθιστά ο γιός του ανηψιού του (από την αδελφή του Στάσα Πετρόχειλου) καθηγητής Μουσικής Βασίλης Ν. Πετρόχειλος τον αποκαθιστά στη βιογραφία του «Σταύρος Παντελίδης (1891-1956). Ενας Σμυρνιός συνθέτης του ρεμπέτικου»
Δισκογραφία
Πηγές
ΒΑΣΙΛΗΣ Κ. ΚΑΛΑΜΑΡΑΣ ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ - 28/01/2006
Βιβλιογραφία
Σταύρος Παντελίδης (1891-1956). Ενας Σμυρνιός συνθέτης του ρεμπέτικου («Τρόπος Ζωής»)